Image

Voorbereidingen en beschermingsmaatregelen

Dennis, die de werkvoorbereiding coördineert, stelt samen met het bouwteam de werkplannen op. “We zijn op dit moment vooral bezig met het treffen van beschermende maatregelen voor verschillende monumentale onderdelen,” zegt hij. “Een aantal deuren halen we eruit en plaatsen we in kisten, zodat ze niet kromtrekken. We dekken de trappen af en beschermen ornamenten, of slaan ze tijdelijk op.” Ook de beroemde kogelgaten naast de trap waar Willem van Oranje in 1584 werd neergeschoten, krijgen een speciale afdekking.

Image

Een belangrijk aandachtspunt in deze fase is het opstellen van een goed conditioneringsplan. “We houden rekening met trillingen, temperatuurverschillen, vocht en stof,” vertelt Dennis. “Omdat de luiken gesloten zijn, blijft de temperatuur en luchtvochtigheid van de binnenruimte opvallend stabiel, zelfs tijdens de warme dagen van afgelopen zomer.” Voor kwetsbare onderdelen, zoals een unieke plafondschildering uit 1669, worden extra maatregelen getroffen.

Image

Historische context

Het Prinsenhof werd in de 14e eeuw gebouwd als klooster voor nonnen van de Sint Agatha orde. In 1572 ten tijde van de Tachtigjarige Oorlog werd het de residentie van Willem van Oranje, van waaruit hij de opstand tegen Spanje leidde. In de loop der eeuwen zijn er steeds delen aan en bijgebouwd, waaronder een kerk, een Kamer van Charitate, een gastenverblijf en een Latijnse School, waardoor het complex steeds groter en ruimer werd. In de 19e eeuw ontstond de wens om in het Prinsenhof de herinnering aan Willem van Oranje en zijn betekenis voor de vaderlandse geschiedenis levend te houden en werd het gebouw in 1897 een museum.

Image

Exterieur en archeologie

Als eerste wordt het exterieur aangepakt: gevels, daken, goten, houtwerk en dakkapellen. De laatste keer dat het dak grondig werd bekeken was in 1996, dus bijna dertig jaar geleden.

Aan het begin van de bouw doen archeologen in de binnentuin opgravingen, soms tot onder het niveau van de nieuwe kelder. Er is nog niet eerder archeologisch onderzoek gedaan in dit deel van het complex.

Image

Aan de Schoolstraat, een smalle en drukke steeg achter het gebouw, wordt volgend jaar een steiger geplaatst om nieuwe goten aan te kunnen brengen. “Dat willen we zo snel mogelijk afronden om overlast voor de omgeving – fietsers, wandelaars en de naastgelegen woningen en winkels – te beperken,” aldus Dennis.

Image

Nieuwbouw en toegankelijkheid

Een belangrijk onderdeel van de verbouwing is de herinrichting van de entree. De huidige ingang is slecht zichtbaar en wordt vervangen door een nieuwe, uitnodigende toegang vanaf de groene en lommerrijke Prinsentuin. De nieuwe entree is volledig toegankelijk voor mensen met een fysieke beperking. In de binnentuin komt bovendien een nieuwbouwdeel van architectenbureau BiermanHenket, voorzien van een lift en een algemeen trappenhuis. Het museumcafé wordt geïntegreerd in de nieuwbouw en verwelkomt straks ook gasten van buiten het museum. Daarnaast komen er ook elders in het complex hellingbanen en heffers, én een extra trappenhuis met lift.

Image

Duurzaamheid en circulariteit

Het project zet sterk in op duurzaamheid. Het hele complex wordt geïsoleerd en voorzien van moderne klimaatinstallaties. Dat zorgt niet alleen voor meer comfort, maar maakt het ook mogelijk om kwetsbare topstukken te tonen en internationale tentoonstellingen te organiseren. Om de techniek zoveel mogelijk uit het zicht te houden, wordt gebruikgemaakt van bestaande schachten. Voor installatieruimten worden bovengelegen zolders ingezet.

Image

“Ook tijdens de bouw proberen we zo duurzaam mogelijk te werken,” zegt Dennis. “Materialen van sloopwerkzaamheden – zoals een doorgang en een toren uit 1946 die zijn weggehaald – worden geoogst en zoveel mogelijk hergebruikt. Wat niet direct in Delft wordt toegepast, gaat naar andere projecten en naar onze eigen vakschool in Leiden.”

Image

Bouwplaats en planning

Vanaf november wordt een bouwkeet ingericht als kantoor op de bouwplaats. Er staan nu al materiaalcontainers. Nu de voorsloop is afgerond, wordt het buitenterrein bouwrijp gemaakt: geëgaliseerd, voorzien van worteldoek en bedekt met repac – gemalen puin dat stevig genoeg is om zwaar materieel te dragen. Rondom de bouwplaats staan bouwschuttingen met daarop afbeeldingen van stukken uit de museumcollectie. Na afronding van het project wordt ook dit materiaal gerecycled.

Image

De restauratie is gefaseerd opgezet: we beginnen met het werk aan het exterieur, waarna interieur en nieuwbouw volgen. “We staan nu aan het begin,” zegt Dennis. “Eerst zorgen we ervoor dat de plannen tot in detail zijn uitgewerkt, de kwetsbare onderdelen zijn beschermd en het klimaatsysteem goed is uitgedacht. Daarna gaan we echt van start.”

Lees hier meer over de eerste kennismaking.

Image